De tech coup

Auteur:
BOE974

Rugtekst

"Velen praten over tech en Al. Marietje Schaake weet waar ze het over heeft. In dit urgente boek legt ze helder uit wat de gevolgen zijn voor onze samenleving en wat we daaraan kunnen doen." ALEXANDER KLOPPING

Of het nu gaat om de toeslagenaffaire of de oorlog in Oekraïne, techbedrijven spelen een steeds dominantere rol in onze wereld. Helaas is wat goed is voor de aandeelhouders niet automatisch goed voor de samenleving. Te lang hebben politici ruimte gegeven aan het marktdenken; het is nu dringend tijd dat de democratie weer de overhand krijgt.

In "De tech coup" deelt technologiebeleidsexpert Marietje Schaake uit de eerste hand en op basis van haar eigen ervaringen in het Europarlement hoe grote en kleine technologiebedrijven de wereld regeren. De huidige situatie vereist nieuwe oplossingen, vooral omdat doorbraken in kunstmatige intelligentie de machtsconcentratie van een handvol technische elites verder intensiveren. De tech coup is een bij vlagen bloedstollende beschrijving van hoe we de controle over "big tech" verloren, en een noodzakelijke visie op hoe we de macht terug kunnen winnen.

MARIETJE SCHAAKE (Leiden, 1978) is directeur internationaal beleid bij het Cyber Policy Center van Stanford University en was van 2009 tot 2019 Europarlementariër. Schaake schrijft over technologie en politiek in haar column voor Financial Times.

"De tech coup brengt helder in kaart hoe digitale bedrijven ons leven zijn gaan beheersen. Schaake formuleert ook een ambitieuze en realistische agenda om de macht terug te pakken." HAROON SHEIKH

"Een must-read. Schaake legt de ongecontroleerde en ingevreten tech-macht bloot die onze democratie, mensenrechten en wereldorde ondermijnt. Terecht noemt ze dit een 'tech coup'." MARIA RESSA

Bespreking

Stevige lectuur. Het verhaal beslaat 301 pagina's, de voetnoten 71 (!). De aanklacht is duidelijk. Er wordt uitgebreid uitgelegd "hoe tech is gaan regeren", zoals de subtitel zegt; het andere deel daarvan, "hoe we de macht weer terugwinnen", is iets vager :-( maar daarom niet minder waardevol. Maar deze turf zelf bespreken is niet zo simpel. Gemakkelijkheidshalve zou ik kunnen zeggen dat de structuur niet duidelijk is, maar dat ligt waarschijnlijk aan de onderlinge verwevenheid van de vele facetten van de problematiek. Ik ga mijn licht eens opsteken bij andere besprekingen.

De recensie van Alek Dabrovski in de Boekenkrant vind ik prima. Goed geschreven ook, maar vooral inhoudelijk een goed overzicht van het boek.

De bespreking van Karin Swiers in mtsprout.nl is anders. Zo te zien is zij, meer dan Dabrovski, kritisch voor de uitwassen van de techbonzen, en zij grijpt het boek dan ook aan om die kritiek meer volume te geven. Begrijpelijk, en ook terecht, denk ik. Haar bespreking verwijst overigens naar heel wat andere kritische artikelen over industrie en management. De site zegt van zichzelf: "wij zien het als onze missie om van leiders betere leiders te maken omdat wij geloven dat betere leiders gezonde, duurzame bedrijven (OK!) bouwen en daarmee een groeiende economie (huh?)". Bij nazicht van andere pagina's van de website denk ik vooral aan een wolf in schapenvacht. Maar als je het boek niet wil lezen, geeft de bespreking niettemin nuttige informatie.

Interessante artikelintro bij HP/DeTijd: "De toenemende macht van technologiebedrijven bedreigt de democratie en onze veiligheid. Marietje Schaake waarschuwt ervoor in haar boek 'De tech Coup'. De herverkiezing van Donald Trump en zijn nauwe banden met techmiljardairs Elon Musk en Mark Zuckerberg maken haar boodschap des te urgenter. Is het tij nog te keren?". Het hele artikel staat echter achter de betaalmuur.

Je vindt een interview met Schaake in justsecurity.org, waarin enkele kernpunten uit haar betoog worden belicht (in het Engels). De site is een "non-profit digitaal tijdschrift over recht en beleid dat het debat over veiligheid, democratie en rechten bevordert".

Wie liever een filmpje ziet kan dat vinden op YouTube. Techdenkers legt technische innovatie langs een ethische meetlat, en interviewt Schaake over haar boek, weliswaar in 1u43'.

Er ontbreekt iets

Ik heb het hele boek gelezen, alle 301 pagina's, maar het voorstel om de techbedrijven, die gigantische bedragen uit de maatschappij zuigen ('verdienen' kan je dat immers niet noemen) zwaarder te belasten als compensatie voor de schade die ze veroorzaken, heb ik echter nergens gezien; dat vind ik op zijn minst vreemd. Mogelijk heeft Schaake een economische visie waarin extra belasting niet past, en misschien ken ik te weinig van economie en gaat extra belasting niet werken. Misschien moet ik toch Kapitaal in de 21e eeuw van Thomas Piketty eens gaan lezen. Ook Limitarisme van Ingrid Robeyns past hierbij.